Top 10 # Xem Nhiều Nhất Viết Mở Bài Của Bài Thơ Mùa Xuân Nho Nhỏ Mới Nhất 2/2023 # Top Like | Chungemlachiensi.com

Mở Bài Bài Thơ Mùa Xuân Nho Nhỏ Của Thanh Hải

Mở bài bài thơ Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải

1. Mở bài số 1:

Thanh Hải là nhà thơ trưởng thành trong kháng chiến chống Mĩ, bởi vậy mà những sáng tác của ông trước năm 1975 thường hướng đến phản ánh cuộc đấu tranh kiên cường, bền bỉ của dân tộc. Sau năm 1975 hòa chung với không khí giải phóng, những vần thơ của Thanh Hải cũng sôi nổi, tha thiết hơn khi hướng về cuộc sống mới, về công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội của đất nước. “Mùa xuân nho nhỏ” là bài thơ đặc sắc của Thanh Hải viết năm 1980, bài thơ là bức tranh mùa xuân rộn rã, tươi sáng của thiên nhiên, sự sống, đó cũng là lời nguyện ước chân thành, thiết tha của nhà thơ khi muốn góp một mùa xuân nho nhỏ của bản thân để làm nên mùa xuân lớn của đất nước.

2. Mở bài số 2:

Mùa xuân là nguồn cảm xúc dạt dào trong thơ ca, bằng tài năng và những cảm nhận tinh tế, các nhà thơ, nhà văn đã đưa mùa xuân vào thế giới nghệ thuật với những đường nét, dáng vẻ thật đẹp, thật độc đáo, đó là “Mùa xuân con én đưa thoi” trong Truyện Kiều của Nguyễn Du, là mùa xuân căng tràn sức sống ở “thời tươi” nhưng cũng ngắn ngủi, hữu hạn trong Vội vàng của Xuân Diệu “Xuân đương tới nghĩa là xuân đương qua”. Thanh Hải cũng đóng góp cho thơ ca một mùa xuân đặc biệt, mùa xuân ấy không quá sức lộng lẫy mà ấn tượng bởi vẻ đẹp giản dị với sắc tím của bông hoa, với âm thanh du dương, vang vọng của chim chiền chiện, và đặc biệt hơn cả mùa xuân ấy còn được điểm tô bởi cái tình của người thi sĩ, tình yêu thiên nhiên, đất nước thiết tha của nhà thơ được thể hiện trong lời nguyện ước chân thành: Muốn làm con chim, cành hoa để làm nên mùa xuân chung của đất nước.

Mùa xuân nho nhỏ được nhà thơ Thanh Hải sáng tác năm 1980 vào những ngày tháng cuối đời của nhà thơ. Bởi vậy, qua bài thơ độc giả không chỉ cảm nhận được bức tranh mùa xuân tươi tắn, sống động mà còn cảm động bởi tình cảm dạt dào, sâu lắng của nhà thơ dành cho thiên nhiên, đất nước. Tình yêu cuộc sống, tình yêu đất nước của nhà thơ không chỉ thể hiện qua những cảm nhận tinh tế về sự sống bừng nở của vạn vật khi xuân về mà còn là niềm tin vào tương lai tươi sáng của đất nước “Đất nước như vì sao/ Cứ đi lên phía trước” cùng lời nguyện ước chân thành muốn “lặng lẽ dâng cho đời” một mùa xuân nho nhỏ nhưng đầy nhiệt thành, tha thiết.

4. Mở bài số 4:

Trong bài Mùa xuân nho nhỏ, nhà thơ Thanh Hải đã mở ra trước mắt người đọc một mùa xuân thật đặc biệt, đó không phải một “mùa xuân là cả một mùa xanh” của Nguyễn Bính, cũng không phải “sóng cỏ xanh tươi gợn tới trời” trong thơ Hàn Mặc Tử mà là một mùa xuân nho nhỏ với sắc tím của cánh hoa, với tiếng du dương của chim chiền chiện, với cái long lanh của giọt sương. Có lẽ nét đặc biệt nhất trong bức tranh mùa xuân của Thanh Hải đó chính là sự hiện diện của một cái tôi yêu cuộc sống, yêu đất nước đến thiết tha, khắc khoải. Tình yêu ấy không chỉ bộc lộ trong niềm hân hoan, niềm tin trước cuộc sống mới của dân tộc sau giải phóng mà còn kết tinh trong nguyện ước chân thành, muốn dâng hiến mùa xuân nho nhỏ của bản thân để góp phần làm nên vẻ đẹp mùa xuân lớn của đất nước.

Bài 23. Mùa Xuân Nho Nhỏ

HỘI GIẢNG GIÁO VIÊN GIỎI HUYỆN THÁI THỤYKÍNH CHÀO CÁC THẦY GIÁO, CÔ GIÁO VỀ DỰ GIỜTrường THCS Thụy AnBÀI 23: MÙA XUÂN NHO NHỎBài 23: Văn học MÙA XUÂN NHO NHỎ Thanh HảiI. Đọc và tìm hiểu chú thích1. Tác giả?.Phần chú thích * cung cấp cho em những thông tin nào về tác giả Thanh Hải?Thanh Hải sinh ngày 04/11/1930 mất ngày15/12/1980Tên khai sinh: Phạm Bá NgoãnQuê; Xã Phong bình, Huyện Phong Điền,Tỉnh Thừa Thiên HuếBài 23: Văn học MÙA XUÂN NHO NHỎ Thanh HảiI. Đọc và tìm hiểu chú thích1. Tác giả2.Tác phẩm?. Bài thơ được viết trong thời điểm nào?Bài thơ sáng tác vào tháng 11/1980 in trong tập ” Thơ việt nam 1945-1985″ NXB Giáo dục Hà Nội năm 1987II. Đọc và tìm hiểu văn bản1. Đọc và tìm hiểu cấu trúc văn bản*. Đọc

Bài 23: Văn học MÙA XUÂN NHO NHỎ Thanh HảiMọc giữa dòng sông xanhMột bông hoa tím biếcÔi con chim chiền chiệnHót chi mà vang trờiTừng ngọt long lanh rơiTôi đưa tay tôi hứng

Mùa xuân người cầm súngLộcgiắt đầy trên lưngMùa xuân người ra đồngLộc trải dài nương mạTất cả như hối hảTất cả như xôn xao…

Đất nước bốn ngàn nămVất vả và gian laoĐất nước như vì saoCứ đi lên phía trướcTa làm con chim hótTa làm một cành hoaTa nhập vào hoà caMột nốt trầm xao xuyến

Một mùa xuân nho nhỏ Lặng lẽ dâng cho đờiDù là tuổi hai mươiDù là khi tóc bạc.

Mùa xuân- ta xin hát Câu Nam ai, Nam bìnhNước non ngàn dặmmìnhNước non ngàn dặm tìnhNhịp phách tiền đất Huế.11-1980

Bài 23: Văn học MÙA XUÂN NHO NHỎ Thanh Hải I. Đọc và tìm hiểu chú thíchII. Đọc và tìm hiểu văn bản

*.Thể thơ?. Bài thơ được sáng tác theo hình thức của thể thơ nào?Bài thơ viết theo thể thơ 5 tiếng *Bố cục gồm 4 đoạn

Đoạn1:Khổ thơ đầuCảm xúc trước mùa xuân thiên nhiên, đất trời

Đoạn 2: Hai khổ thơ tiếp theo ” Mùa xuân người cầm súng…Cứ đi lên phía trước”-Cảm xúc về mùa xuân đất nước

Đoạn3:Hai khổ tiếp(“ta làm con chim hót…Dù là khi tóc bạc”)Suy nghĩ và ước nguyệncủa nhà thơ trước mùa xuân đất nước

Đoạn 4: Khổ cuối – Lời ngợi ca quê hương đất nướcqua điệu dân ca xứ Huế

Bài 23: Văn học MÙA XUÂN NHO NHỎ Thanh Hải I. Đọc và tìm hiểu chú thíchII. Đọc và tìm hiểu văn bản 1. Đọc và tìm hiểu cấu trúc văn bản 2. Đọc và tìm hiểu nội dung văn bản a. Cảm nghĩ của nhà thơ về mùa xuân của thiên nhiên, đất nước.?.Khổ thơ đầu tác giả tập trung tả cảnh gì? *Mùa xuân của thiên nhiên, đất trời.? Hình ảnh mùa xuân của thiên nhiên được tác giả phác hoạ như thế nào? -Hình ảnh: + Dòng sông xanh +Bông hoa tím biếc -Âm thanh: + Tiếng chim chiền chiện hót vang trời?. Theo em có gì đặc biệt trong cách thể hiện hình ảnh trong hai câu thơ đầu? Đảo vị ngữ trong hai câu thơ đầu ?. Một khung cảnh như thế nào được gợi lên từ hình ảnh , âm thanh này? Tươi đẹp, sáng sủa, rộn rã và vui tươi.? Bằng trí tưởng tượng em hãy miêu tả bằng lời bức tranh này?

Bài 23: Văn học MÙA XUÂN NHO NHỎ Thanh Hải I. Đọc và tìm hiểu chú thíchII. Đọc và tìm hiểu văn bản 1. Đọc và tìm hiểu cấu trúc văn bản 2. Đọc và tìm hiểu nội dung văn bản?. Cảm xúc của tác giả được diễn tả tập trung ở chi tiết nào? Từng giọt long lanh rơi Tôi đưa tay tôi hứng

?. Hai câu thơ gợi cho em có những cách hiểu nào? Có hai cách hiểu: +Từng giọt mưa xuân long lanh trong ánh sáng của trời xuân +Nhà thơ đưa tay hứng từng giọt âm thanh của tiếng chim?. Phương thức biểu đạt chính trong đoạn văn này là gì? +Miêu tả và biểu cảm?. Từ đó cảm xúc của tác giả được bộc lộ như thế nào trước mùa xuân của đất trời? +Niềm vui niềm say sưa ngây ngất trước vẻ đẹp của thiên nhiên, đất trời.

Bài 23: Văn học MÙA XUÂN NHO NHỎ Thanh Hải I. Đọc và tìm hiểu chú thíchII. Đọc và tìm hiểu văn bản 1. Đọc và tìm hiểu cấu trúc văn bản 2. Đọc và tìm hiểu nội dung văn bản * Mùa xuân của đất nước?. Khi đất nước vào xuân,tác giả nhắc đến những người nào?Vì sao họ lại được quan tâm như vậy? +Người cầm súng + Người ra đồng Họ làm hai nhiệm vụ chiến đấu và sản xuất ?. Theo em có gì đặc biệt trong cách thể hiện lời thơ của tác giả? + Sử dụng điệp ngữ và từ láy( lộc, mùa xuân, tất cả – Hối hả, xôn xao)?. Lộc là gì và hình ảnh Lộc còn gắn với một ý nghĩa nào khác? + Lộc là chồi non( cành non hoặc cây non) + Lộc là sức xuân phơi phới trẻ trung

Bài 23: Văn học MÙA XUÂN NHO NHỎ Thanh Hải I. Đọc và tìm hiểu chú thíchII. Đọc và tìm hiểu văn bản 1. Đọc và tìm hiểu cấu trúc văn bản 2. Đọc và tìm hiểu nội dung văn bản* Mùaxuân của đất nước?.Từ đó cảnh tượng mùa xuân còn được hiện lên như thế nào? Tươi đẹp, sôi động, hứa hẹn nhiều điều tốt đẹp

?. Em đọc được cảm xúc nào của nhà thơ qua những lời thơ này? – Sự say mê tin yêu con người, cuộc sống của quê hương đất nước khi vào xuânBài 23: Văn học MÙA XUÂN NHO NHỎ Thanh Hải I. Đọc và tìm hiểu chú thíchII. Đọc và tìm hiểu văn bản 1. Đọc và tìm hiểu cấu trúc văn bản 2. Đọc và tìm hiểu nội dung văn bản a. Cảm nghĩ của nhà thơ về mùa xuân của thiên nhiên, đất nước.

b.Tâm niệm của nhà thơ?. Từ cảm xúc của mùa xuân tác giả đã tâm niệm điều gì? Tâm niệm ấy được thể hiện qua hình ảnh đặc sắc nào? Ta làm con chim hót Ta làm một cành hoa Ta nhập vào hoà ca Một nốt trầm xao xuyến?. Trong khổ thơ này tác giả đã sử dụng biện pháp nghệ thuật nào trong các biện pháp sau? A.So sánh C. Nhân hoá B. Điệp từBài 23: Văn học MÙA XUÂN NHO NHỎ Thanh Hải I. Đọc và tìm hiểu chú thíchII. Đọc và tìm hiểu văn bản 1. Đọc và tìm hiểu cấu trúc văn bản 2. Đọc và tìm hiểu nội dung văn bản a. Cảm nghĩ của nhà thơ về mùa xuân của thiên nhiên, đất nước. b.Tâm niệm của nhà thơ?.Sử dụng điệp từ trêncó tác dụng gì? -Điệp từ ta và điệp ngữ “Ta làm” ở đầu 3 câu thơ liên tiếp có tác dụng tô đậm tâm niệm nguyện hiến dâng của tác giả với đất nước và nhân dân .?. Một lần nữa,ta lại thấy xuất hiện hình ảnh của tự nhiên như của hoa, chim. Sự lập lại như vậy có ý nghĩa gì? -Sự lặp lại tạo ra sự đối ứng chặt chẽ và mang một ý nghĩa mới thể hiện niềm mong muốn được sống có ích cống hiến cho đời là một lẽ tự nhiên mhư con chim đem đến tiếng hót cho rộn ràng mùa xuân như bông hoa lặng lẽ toả hương cho đời. Hay là một nốt trầm xao xuyến góp phần vào một bản hoà ca của cả nước đang đi lên xây dựng đất nước.Bài 23: Văn học MÙA XUÂN NHO NHỎ Thanh Hải I. Đọc và tìm hiểu chú thíchII. Đọc và tìm hiểu văn bản 1. Đọc và tìm hiểu cấu trúc văn bản 2. Đọc và tìm hiểu nội dung văn bản a. Cảm nghĩ của nhà thơ về mùa xuân của thiên nhiên, đất nước. b.Tâm niệm của nhà thơ?. Ý nguyện âm thầm nhưng lớn nhất của nhà thơ được bộc lộ qua lời thơ nào? Một mùa xuân nho nhỏ Lặng lẽ dâng cho đời Dù là tuổi hai mươi Dù là khi tóc bạc.?. Em hiểu ý nguyện muốn làm “Một mùa xuân nho nhỏ. Lặng lẽ dâng cho đời” Của nhà thơ là như thế nào?-Hình ảnh “mùa xuân nho nhỏ”- Là mùa xuân của tài hoa và sáng tạo, mùa xuân nghệ thuật thi ca… Tất cả xin hoàn toàn kính dâng cho cuộc đời cho dân dân và đất nước suốt cả cuộc đời.?.Bài thơ kết lại bằng một âm điệu dân ca xứ Huế mênh mang tha thiết.Em có cảm nhận gì khi đọc 4 câu thơ này? Mùa xuân- ta xin hát Nước non ngàn dặm tình Câu Nam ai, Nam bình Nhịp phách tiền đất Huế. Nước non ngàn dặm mình

Bài 23: Văn học MÙA XUÂN NHO NHỎ Thanh Hải I. Đọc và tìm hiểu chú thíchII. Đọc và tìm hiểu văn bản 1. Đọc và tìm hiểu cấu trúc văn bản 2. Đọc và tìm hiểu nội dung văn bản a. Cảm nghĩ của nhà thơ về mùa xuân của thiên nhiên, đất nước. b.Tâm niệm của nhà thơ?.Bài thơ đã gợi cho em cảm nghĩ gì về ý nghĩa cuộc sống của con người? -Cuộc sống của mỗi con người nằm trong cuộc sống chung của mọi người.Muốn cuộc sống ấy tốt đẹpmỗi người phải biết cống hiến cho cuộc sống chung

?. Bài thơ “mùa xuân nho nhỏ” đã được phổ nhạc để có 2 tác phẩm cho một quan điểm sống.Em đọc được tình cảm và lẽ sống chung nào của con người qua lời thơ và những nốt nhạc ấy? -Niềm tha thiết với cuộc đời -Bài học biết cống hiến, phấn đấu cho cuộc sống đất nướcBài 23: Văn học MÙA XUÂN NHO NHỎ Thanh Hải I. Đọc và tìm hiểu chú thíchII. Đọc và tìm hiểu văn bản 1. Đọc và tìm hiểu cấu trúc văn bản 2. Đọc và tìm hiểu nội dung văn bản a. Cảm nghĩ của nhà thơ về mùa xuân của thiên nhiên, đất nước. b.Tâm niệm của nhà thơIII. Tổng Kết?. Em hãy nêu giá trị nội dung và nghệ thuật đặc sắc của bài thơ?a.Nghệ thuậtBài thơ theo thể 5 tiếng, có nhạc điệu trong sáng, tha thiết, gần gũi với dân ca, nhiều hình ảnh đẹp, giản dị, gợi cảm, những so sánh và ẩn dụ sáng tạo.b. Nội dung Bài thơ Mùa xuân nho nhỏ là tiếng lòng tha thiết yêu mến và gắn bó với đất nước, với cuộc đời; thể hiện ước nguyện chân thành của nhà thơ được cống hiến cho đất nước góp một “Mùa xuân nho nhỏ” của mình vào mùa xuân lớn của dân tộc

Bài 23: Văn học MÙA XUÂN NHO NHỎ Thanh HảiI.Đọc và tìm hiểu chú thích 1.Tác giả: 2.Tác phẩm: II. Đọc và tìm hiểu nội dung văn bản 1.Đọc và tìm hiểu cấu trúc văn bản 2.Đọc và tìm hiểu nội dung văn bản a.Cảm nghĩ của nhà thơ về mùa xuân của thiên nhiên, đất nước -Niềm vui, niềm say sưa ngây ngẩttước vẻ đẹp của thiên nhiên đất trờivà niềm tin yêu con người cuộc sống của quê hương đất nước khi vào xuân. b.Tâm niệm của nhà thơ – Nhà thơ muốn mình là một mùa xuân nho nhỏ, hữu hạn góp vào mùa xuân bao la vô tận của cuộc đời mỗi con người.III. Tổng Kết a.Nghệ thuật Bài thơ theo thể 5 tiếng, có nhạc điệu trong sáng, tha thiết, gần gũi với dân ca, nhiều hình ảnh đẹp, giản dị, gợi cảm, những so sánh và ẩn dụ sáng tạo. b. Nội dung Bài thơ Mùa xuân nho nhỏ là tiếng lòng tha thiết yêu mến và gắn bó với đất nước, với cuộc đời; thể hiện ước nguyện chân thành của nhà thơ được cống hiến cho đất nước góp một “Mùa xuân nho nhỏ” của mình vào mùa xuân lớn của dân tộc

Bài tập trắc nghiệm1.Bài thơ ” Mùa xuân nho nhỏ” được viết giống với thể thơ của bài thơ nào sau đây? A. Đồng chí B. Ánh trăng C. Bếp lửa chúng tôi cò2.Cảm xúc của tác giả để viết ” Mùa xuân nho nhỏ” Bắt nguồn từ: A.. Vẻ đẹp của mùa xuân Hà Nội B. Vẻ đẹp của mùa xuân xứ Huế C. Vẻ đẹp của mùa xuân Nam bộ D. Vẻ đẹp của mùa xuân đất nước ta3.Tình cảm của tác giả qua bài thơ này là: ATình yêu thiên nhiên, Đất nước B.Tình yêu cuộc sống C. Khát vọng cống hiến cho đời D Gồm cả 3 tình cảm trên4.Nhan Đề “Mùa xuân nho nhỏ” của bài thơ trên hiểu là: A.Mùa xuân của 1 miền góp vào mùa xuân chung của đất nước B.Những cái nhỏ bé trong mùa xuân thiên nhiên và trong cuộc đời con người C.Những cái tinh tuý, tốt đẹp, dù nhỏ bé của mỗi người góp cho mùa xuânLớn của cuộc đời, của đất nước. D.Tuổi thanh xuân của con người trong cuộc sốngBài 23: Văn học MÙA XUÂN NHO NHỎ Thanh HảiI.Đọc và tìm hiểu chú thích 1.Tác giả: 2.Tác phẩm: II. Đọc và tìm hiểu nội dung văn bản 1.Đọc và tìm hiểu cấu trúc văn bản 2.Đọc và tìm hiểu nội dung văn bản a.Cảm nghĩ của nhà thơ về mùa xuân của thiên nhiên, đất nước -Niềm vui, niềm say sưa ngây ngẩttước vẻ đẹp của thiên nhiên đất trờivà niềm tin yêu con người cuộc sống của quê hương đất nước khi vào xuân. b.Tâm niệm của nhà thơ – Nhà thơ muốn mình là một mùa xuân nho nhỏ, hữu hạn góp vào mùa xuân bao la vô tận của cuộc đời mỗi con người.III. Tổng Kết a.Nghệ thuật Bài thơ theo thể 5 tiếng, có nhạc điệu trong sáng, tha thiết, gần gũi với dân ca, nhiều hình ảnh đẹp, giản dị, gợi cảm, những so sánh và ẩn dụ sáng tạo. b. Nội dung Bài thơ Mùa xuân nho nhỏ là tiếng lòng tha thiết yêu mến và gắn bó với đất nước, với cuộc đời; thể hiện ước nguyện chân thành của nhà thơ được cống hiến cho đất nước góp một “Mùa xuân nho nhỏ” của mình vào mùa xuân lớn của dân tộc

BÀI HỌC ĐẾN ĐÂY KẾT THÚC XIN CẢM ƠN CÁC THẦY CÔ GIÁO VÀ CÁC EM HỌC SINH

Phân Tích Bài Thơ Mùa Xuân Nho Nhỏ Của Thanh Hải

Đề bài: Phân tích bài thơ Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải

Mùa xuân là để tài bất tận của thơ ca. Song, cái cảm nhận về mùa xuân của các nhà thơ theo thời gian có nhiều thay đổi. Đối với Mãn Giác Thiền sư, một cao tăng nổi tiếng thời Lý, mùa xuân mang một tính triết lý sâu sắc:

“Đừng tưởng xuân tàn hoa rụng hết Đêm qua sân trước một nhành mai”

Còn đối với những nhà thơ trước cách mạng, mùa xuân gợi lên một nét sầu cảm:

“Tôi có chờ đâu, có đợi đâu,

Mang chi xuân đến gợi thêm sầu.” (Chế Lan Viên)

Người xưa có câu: “Thi trung hữu họa”. Thơ ca vẽ nên những bức tranh tuyệt đẹp của cuộc sống. Mở đầu bài thơ, TH đã phác họa nên một bức tranh xuân giản dị mà tươi đẹp:

“Mọc giữa dòng sông xanh Một bông hoa tím biếc Ơi con chim chiền chiện Hót chim mà vang trời”

“Dòng sông xanh” gợi nhắc hình ảnh những khúc sông uốn lượn của dải đất miền Trung quanh co, đó có thể là dòng sông Hương thơ mộng, một vẻ đẹp lắng đọng của xứ Huế mộng mơ.Trên gam màu xanh lơ của dòng sông thơ mộng, nổi bật lên hình ảnh “một bông hoa tím biếc”. Không có màu vàng rực rỡ của hoa mai, cũng không có màu đỏ thắm của hoa đào, mùa xuân của TH mang một sắc thái bình dị với màu tím biếc của bông hoa lục bình. Đây là một hình ảnh mang đậm bản sắc của cố đô Huế. Không biết tự bao giờ màu tím đã trở thành màu sắc đặc trưng của con người và đất trời xứ Huế. Màu tím biếc gợi nhớ hình ảnh những nữ sinh xứ Huế trong những bộ áo dài màu tím dịu dàng thước tha. Nhà thơ đã sử dụng biện pháp nghệ thuật đảo ngữ, đưa động từ ” mọc” lên đầu câu như một cách để nhấn mạnh vẻ đẹp tươi trẻ, đầy sức sống của mùa xuân thiên nhiên. Trong bức tranh mùa xuân của TH, không chỉ có hình ảnh , mà còn có âm thanh xao xuyến, ngân nha của con chim chiền chiện. Tiếng chim lảnh lót vang lên làm xao động cả đất trời, làm xao xuyến cả tâm hồn thi sĩ nhạy cảm của nhà thơ. Những từ ngữ cảm thán “ơi, hót chi” đã thể hiện rõ nét cảm xúc của nhà thơ. Mùa xuân của thiên nhiên đã đem đến cho nhà thơ một cảm giác ngây ngất. Mùa xuân ấy không có gì khác lạ, vẫn là một mùa xuân rất giản dị trên quê hương xứ Huế của nhà thơ. Nhưng nhà thơ bỗng nhận ra vẻ đẹp lạ kì của mùa xuân, một vẻ đẹp mà bấy lâu nhà thơ không để ý. Phải chăng vì đây là lần cuối cùng được ngắm nhìn mùa xuân quê hương nên nhà thơ cảm thấy mùa xuân ấy đẹp hơn, tươi sáng hơn ?

Say sưa, ngây ngất trước vẻ đẹp giản dị và nên thơ của mùa xuân, nhà thơ bồi hồi xúc động:

“Từng giọt long lanh rơi Tôi đưa tay tôi hứng:

“Giọt long lanh” là giọt mưa xuân, giọt nắng vàng hay giọt sương sớm ? Theo mạch cảm xúc của nhà thơ thì có lẽ đây là giọt âm thanh của tiếng chim ngân vang. Bằng một cảm nhận tinh tế, nhà thơ đã hình tượng hóa tiếng chim thành một sự vật có hình dáng, đây là một sự sáng tạo rất mới mẻ chỉ có thể có được nhờ tâm hồn nhạy cảm của một thi sĩ. Như vậy, chỉ bằng ba nét vẽ: dòng sông xanh, bông hoa tím và tiếng chim ngân vang khắp đất trời, nhà thơ đã phác họa nên một bức tranh xuân tuyệt đẹp trên cố đô Huế.

Từ vẻ đẹp thanh khiết của mùa xuân thiên nhiên, nhà thơ liên hệ đến mùa xuân của đất nước, mùa xuân của cách mạng:

“Mùa xuân người cầm súng Lộc giắt đầy trên lưng Mùa xuân người ra đồng Lộc trải dài nương mạ”

Bốn câu thơ mang cấu trúc song hành thể hiện rõ hai nhiệm vụ của nhân dân: chiến đấu bảo vệ Tổ quốc và sản xuất làm giàu nước nhà. Hai nhiệm vụ ấy đặt nặng lên vai của người chiến sĩ – “người cầm súng” và người nông dân – “người ra đồng”. Nét đặc sắc của đoạn thơ là việc sáng tạo hình ảnh “lộc”. “Lộc” là chồi non, cành biếc; “lộc” còn tượng trưng cho sự may mắn, niềm an lành trong năm mới. Đối với người chiến sĩ, “lộc” là cành lá ngụy trang che mắt quân thù. Đối với người nông dân, “lộc” là những mầm mạ non trải dài trên đồng ruộng bát ngát, báo hiệu một mùa bội thu. Người chiến sĩ chiến đấu bảo vệ Tổ quốc sẽ đem về “lộc” là sự an lành niềm vui, niềm tự hào chiến thắng cho dân tộc. Người nông dân gieo trồng lúa trên đồng ruộng sẽ đem về “lộc” là những hạt gạo trắng ngần, những bát cơm ngon ngọt cho đồng bào cả nước. Cả dân tộc bước vào xuân với khí thế khẩn trương và náo nhiệt:

“Tất cả như hối hả Tất cả như xôn xao…”

Bằng cách sử dụng từ láy “hối hả-xôn xao” cùng với điệp từ, tác giả đã mang đến cho câu thơ một nét rộn ràng, nhộn nhịp. “Hối hả” nghĩa là vội vả, khẩn trương. “Xôn xao” là có nhiều âm thanh trộn lẫn vào nhau, làm cho náo động. Từ những âm thanh xôn xao và sự hối hả của con người, nhà thơ lại suy tư về sự phát triển của đất nước qua bốn ngàn năm lịch sử:

“Đất nước bốn ngàn năm Vất vả và gian lao Đất nước như vì sao Cứ đi lên phía trước”

Chặng đường lịch sử của đất nước qua bốn ngàn năm trường tồn đã trải qua biết bao thăng trầm, với bao nhiêu là “vất vả và gian lao”. So sánh đất nước với vì sao sáng, nhà thơ đã thể hiện niềm tự hào đối với đất nước và dân tộc. Sao là nguồn sáng bất diệt, là vẻ đẹp vĩnh hằng trong không gian và thời gian. Ngôi sao sáng đã trở thành vẻ đẹp lộng lẫy trên lá cờ VIệt Nam, trở thành biểu tượng cho vẻ đẹp ngời sáng của con người và đất nước Việt Nam. Đất nước vẫn không ngừng phát triển, vẫn “cứ đi lên phía trước” để sánh vai cùng các cường quốc năm châu trên thế giới. Đoạn thơ thể hiện ý chí vươn lên không ngừng của con người và dân tộc Việt Nam.

Trong không khí tưng bừng của đất nước vào xuân, nhà thơ cảm nhận được một mùa xuân tươi trẻ, rạo rực trỗi dậy trong tâm hồn. Đó là mùa xuân của lòng người, mùa xuân của sức sống tươi trẻ, mùa xuân của sự cống hiến và hòa nhập:

“Ta làm con chim hót Ta làm một nhành hoa Ta nhập vào hòa ca Một nốt trầm xao xuyến”

Nhịp thơ dồn dập và điệp từ “ta làm” diễn tả rõ nét khát vọng cống hiến của nhà thơ. Nhà thơ muốn làm một con chim, muốn làm một nhành hoa thắm trong vườn hoa xuân để dâng tiếng hót tha thiết, để tỏa hương sắc tô điểm cho mùa xuân đất nước. “Nốt trầm” là nốt nhạc tạo nên sự lắng đọng sâu xa trong một bản nhạc. Trong cái không khí tưng bừng của ngày hội mùa xuân, nhà thơ muốn làm một nốt nhạc trầm để góp vào khúc ca xuân của dân tộc một chút vấn vương, xao xuyến. Từ khát vọng hòa nhập, nhà thơ thể hiện rõ hơn khát vọng cống hiến của mình ở những câu thơ tiếp theo:

“Một mùa xuân nho nhỏ Lặng lẽ dâng cho đời Dù là tuổi hai mươi Dù là khi tóc bạc”

“Mùa xuân nho nhỏ” là cách nói ẩn dụ đầy sáng tạo của nhà thơ. Mỗi con người đều có thể góp một phần công sức của mình như “một mùa xuân nho nhỏ” để tô hương thêm sắc cho quê hương đất nước. “Dâng” là một hành động cống hiến, cho đi mà không dòi hỏi sự đền đáp. Phép đảo ngữ nhằm nhấn mạnh khát vọng cống hiến chân thành của nhà thơ. Nhà thơ muốn góp công sức của mình trong công cuộc xây dựng đất nước nhưng chỉ với một thái độ hết sức khiêm tốn, không khoa trương mà chỉ “lặng lẽ”, âm thầm nhưng lại là toàn tâm toàn ý, như nhà thơ Tố Hữu đã khẳng định:

“Lẽ nào cho vay mà không trả Sống là cho đâu chỉ nhân riêng mình.”

Điệp từ “dù là” được điệp lại hai lần thể hiện rõ sự tự tin, bất chấp thời gian và tuổi tác của nhà thơ. Qua khổ thơ, nhà thơ đã nhấn mạnh một ý nghĩa hết sức sâu sắc: nhiệm vụ cống hiến xây dựng đất nước là của mọi người và là mãi mãi. Không ai là không có nghĩa vụ xây dựng đất nước, và nghĩa vụ ấy kéo dài cả một đời người, từ tuổi đôi mươi cho đến khi đầu đã điểm bạc theo năm tháng. Đây là lời kêu gọi mọi người cùng chung vai gánh vác công việc xây dựng và phát triển đất nước, để đất nước có thể vững vàng mà tiếp tục “đi lên phía trước”.

Khổ thơ cuối là tiếng hát yêu thương nhà thơ ban tặng cho đất nước và dân tộc, như một sự hiến dâng cuối cùng cho quê hương đất nước:

“Mùa xuân-ta xin hát Câu Nam ai, Nam bình Nước non ngàn dặm mình Nước non ngàn dặm tình Nhịp phách tiền đất Huế”

Trong những ngày cuối cùng của cuộc đời, TH muốn hát lại hai làn điệu dân ca quen thuộc của quê hương xứ Huế. Có lẽ trong những ngày tháng nằm trên giường bệnh, khi bị tử thần rình rập, nhà thơ lại thấy quê hương của mình đẹp hơn, bản sắc quê hương mình cũng đáng tự hào hơn. Đây cũng là cách để nhà thơ thể hiện tình yêu quê hương, nguồn cội. Đoạn thơ cho ta thấy rõ nhà thơ rất yêu mến quê hương thơ mộng của mình, có lẽ cũng từ đó mà nhà thơ có thể mở rộng tình cảm để yêu mến đất nước, mới có thể cống hiến cả cuộc đời cho nước nhà. Bởi lẽ, chỉ có những người biết yêu thương quê hương xóm làng thì mới có thể mở rộng lòng mình để yêu mến đất nước dân tộc.

Bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ” được viết theo thể thơ năm tiếng, với cấu trúc gồm bảy khổ, mỗi khổ từ bốn đến sáu câu. Những hình ảnh ẩn dụ sáng tạo, biện pháp nhân hóa, điệp ngữ và những từ ngữ tượng hình được sử dụng thành công đã tạo nên nét đặc sắc của bài thơ. Qua đó, ta có thể cảm nhận được cái thi vị trong hồn thơ TH.

Tình yêu thiên nhiên, sự xúc động trước vẻ đẹp của mùa xuân thiên nhiên, mùa xuân cách mạng và khát vọng cống hiến đã được TH gửi gắm qua bài thơ “mùa xuân nho nhỏ”. Tuy là tác phẩm được viết không lâu trước khi nhà thơ qua đời nhưng bài thơ vẫn để lại trong lòng bao thế hệ bạn đọc những cảm xúc sâu lắng khó phai mờ. Và, Bài thơ vẫn sẽ tiếp tục trường tồn cùng với những bước đi lên của đất nước, gợi nhắc cho những thế hệ trẻ một cách sống đẹp: góp một “mùa xuân nho nhỏ” của mình vào mùa xuân lớn của dân tộc, để đất nước ta sẽ mãi tươi đẹp như trong tiết xuân. Thế mới biết, cuộc đời của con người thì có hạn những những giá trị tinh thần mà con người để lại cho đời sau thì có giá trí vĩnh hằng.

Em Hãy Viết Bài Thuyết Minh Về Bài Thơ Mùa Xuân Nho Nhỏ Của Thanh Hải

Xuân đến trăm hoa cười. Trước mắt việc đi mãi, Trên đầu già đến rồi. Đừng tưởng xuân tàn hoa rụng hết, Đêm qua/ sân trước/ nở cành mai.

[Mãn Giác (1052-1096) – một Thiền sư đời Lý]

Hay bài Buổi sớm mùa xuân:

Ngủ dậy tung song cửa Nào hay xuân đã sang Một đôi bươm bướm trắng Gặp hoa, cánh vội vàng.

[Vua Trần Nhân Tông (1278-1320)]

“Mọc giữa dòng sông xanh

Nhịp phách tiền đất Huế”

Trước lúc vĩnh viễn ra đi ông cũng để lại cho đời những vần thơ thật nhân hậu, thiết tha và thanh thản, không hề gợn một nét u buồn nào của một cuộc đời sắp tắt. Khi cuộc đời mình đã bước vào cuối đông, nhà thơ vẫn nghĩ đến một mùa xuân bất diệt, muôn thuở và nguyện dâng hiến cho đời.

Hình ảnh của một mùa xuân rất Huế đã được tác giả mở đầu cho bài thơ:

“Mọc giữa dòng sông xanh Một bông hoa tím biếc. Ơi con chim chiền chiện Hót cho mà vang trời, Từng giọt long lanh rơi, Tôi đưa tay tôi hứng”.

Đây là bức tranh mùa xuân được vẽ lên bằng tâm hồn của người nghệ sĩ với những nét chấm phá rất dễ thương rất tuyệt vời, một nét đặc trưng rất Huế đó là hình ảnh màu “tím biếc ” của “một bông hoa” hòa với màu “xanh” của “dòng sông”. Một màu tím thật gợn nhẹ như màu tím hoa sim mọc giữa con sông xanh biếc hay như những tà áo dài với màu tím thật nhẹ nhàng của những cô gái Huế. Cả hai màu sắc đều rất hài hòa như vẫy gọi mùa xuân. Động từ “Mọc” xuất hiện một cách đột ngột trong câu thơ như một lời báo hiệu của sự trỗi dậy của sức vươn lên mạnh mẽ của một bông hoa giữa bốn bề sông nước mênh mông rộng lớn. Cả hai hình ảnh “dòng sông xanh” và “hoa tím biết” ấy đã gợi lên trong lòng người đọc một bức tranh mùa xuân tươi đẹp, tràn đầy sức sống

Bức tranh xứ Huế vào xuân lại càng sinh động hơn bởi tiếng hót líu lo của chim chiền chiện:

“Ơi con chim chiền chiện

Hót cho mà vang trời,

Từng giọt long lanh rơi, Tôi đưa tay tôi hứng”.

Tiếng hót của chim chiền chiện vút cao, lãnh lót như mở thêm không gian, gợi cảm, trong trẻo, đáng yêu. Từ cảm thán “Ơi” đặt ở đầu câu, một từ “chi” đứng sau động từ “hát” đã đưa cách nói ngọt ngào, thân thương của Huế vào nhạc điệu của thơ tạo cho ta một cảm giác bình yên, sự dịu dàng tha thiết của xứ Huế cố đô. Tác giả lắng nghe tiếng chim hót, nghe bằng tai chưa đủ, nhà thơ còn nghe bằng của trái tim xao động, bằng trí tưởng tượng, bằng sự liên tưởng độc đáo. Từ “giọt” được hiểu theo rất nhiều nghĩa: có thể là “giọt nắng bên thềm”, giọt mưa xuân, giọt sương sớm, tiếng hót của những chú chim chiền chiện hay là giột nước mắt hạnh phúc của tác giả? Sự chuyển đổi cảm giác trong tác giả thật kì lạ từ thị giác sang thính giác và giờ là xúc giác “tôi đưa tay tôi hứng” Sự chuyển đổi cảm giác này thể hiện sự say sưa, ngây ngất, nâng niu của nhà thơ trước vẻ đẹp của thiên nhiên, đất trời vào xuân. Niểm vui đó, niềm hạnh phúc đó hoàn toàn khác với tâm trạng buồn chán trước cảnh xuân đất nước đang đắm chìm trong đêm đen nô lệ:

Tôi có chờ đâu, có đợi đâu, Đem chi xuân đến gợi thêm sầu? Với tôi, tất cả như vô nghĩa, Tất cả không ngoài nghĩa khổ đau!

Với những vầng thơ giản dị nhưng Thanh Hải vẫn miêu tả được mùa xuân cách mạng quê hương của tác giả:

“Mùa xuân người cầm súng, Lộc giắt đầy trên lưng. Mùa xuân người ra đồng, Lộc trãi dài nương mạ. Tất cả như hối hả, Tất cả như xôn xao…”

Hai câu thơ đầu tác giả muốn nhấn mạnh đến mùa xuân của người cầm súng và của người ra đồng biểu thị cho hai nhiệm vụ chính lúc bấy giờ là bảo vệ và xây dưng đất nước. Từ “Lộc” có hai tầng nghĩa: “Lộc” có nghĩa đen là cành non, lá mới, là cành lá ngụy trang trên lưng người chiến sĩ ra mặt trận. “Lộc” còn là mạ non theo chận người nông dân ra đồng ruộng. Với biện pháp ẩn dụ “Lộc” còn mang ý nghĩa tượng trưng hơ. “Lộc” biểu thị cho một niềm tin, một sức sống, là sự trẻ trung vươn lên quyết giành chiến thắng, giành lấy những kết quả tốt đẹp, đem sự bình yên đến với mọi nhà. Mà chính người chiến sĩ sẽ mang mùa xuân yên vui đến cho mọi nơi trên đất nước. “Lộc” tượng trưng cho sự ấm no, “trúng mùa” của công việc sản xuất. Người dân lao động muốn mình cống hiến hết sức lực, tài năng vào công việc xây dựng quê hương ngày một giàu mạnh bởi vậy tất cả mọi người đều tự nguyện:

Tất cả như hối hả,

Tất cả như xôn xao…”

Điệp từ “tất cả” xuất hiện liên tục nhấn mạnh đây là nhiệm vụ chung của mỗi người. Từ láy “hối hả”, “xôn xao” gợi hình gợi tả thể hiện nhịp độ khẩn trương, tươi vui, thể hiện nhiệt tình và trách nhiệm của những con người đang bắt tay xây dựng chủa nghĩa xã hội.

Sức sống của “mùa xuân đất nước” còn được cảm nhận qua nhịp điệu hối hả, những âm thanh xôn xao của đất nước bốn ngàn năm, trải qua biết bao vất vả và gian lao để vươn lên phía trước và mãi khi mùa xuân về lại được tiếp thêm sức sống để bừng dậy, được hình dung qua hình ảnh so sánh rất đẹp:

“Đất nước bốn ngàn năm Vất và vào gian lao Đất nước như vì sao Cứ đi lên phía trước”

Một lời tổng kết về lịch sử đất nước “bốn ngàn năm” với bao “vất vả”, “gian lao” bao nhiêu sóng gió thăng trầm. Để ca ngợi truyền thống đó, Nguyễn Trãi đã từng viết:

“Như nước Đại Việt ta từ trước

Vốn xưng nền văn hiến đã lâu”

“Việt nam ơi việt nam

Riếng súng tiếng gươm không bao giờ dứt

Bởi Tổ quốc ta không bao giờ chịu nhục

Dân tộc ta không chịu cuối đầu”

Thế nhưng đất nước vẫn vươn mình về phía trước, vẫn rạng ngời “như vì sao”

“Đất nước như vì sao

Cứ đi lên phía trước”

Cách so sánh đầy ấn tượng. Một vì sao lấp lánh không chói lọi nhưng bền vững, trường tồn. Vì sao ấy còn là lá cờ Tổ quốc cứ tung bay, hãnh hiện cùng bạn bè năm châu bốn bể. Từ “cứ” khẳng định mãnh mẽ qui luật tất yếu “cứ đi lên phía trước” của dân tộc ta. Đó là niềm tin của tác giả vào sức sống của dân tộc, vào sự phát triển khổng ngừng của đất nước.

Từ cảm xúc của thiên nhiên, đất nước, mạch thơ đã chuyển một cách tự nhiên sang bày tỏ suy ngẫm và tâm niệm của nhà thơ trước mùa xuân của đất nước. Mùa xuân của thiên nhiên, đất nước thường gợi lên ở mỗi con người niềm khát khao và hi vọng; với Thanh Hải cũng thế, đây chính là thời điểm mà ông nhìn lại cuộc đời và bộc bạch tâm niệm thiết tha của một nhà cách mạng, một nhà thơ đã gắn bó trọn đời với đất nước, quê hương với một khát vọng cân thành và tha thiết:

” Ta làm con chim hót,

Ta làm một cành hoa. Ta nhập vào hoà ca, Một nốt trầm xao xuyến”

Lời thơ như ngân lên thành lời ca. Nếu như đoạn đầu Thanh Hải xưng tôi kín đáo và lặng lẽ thì đến đoạn này ông chuyển giọng xưng ta. Vì sao có sự thay đổi như vậy? Ta ở đây là nhà thơ và cũng chính là tất cả mọi người. Khát vọng của ông là được làm con chim hót, một cành hoa để hoà nhập vào “mùa xuân lớn” của đất nước, góp một nốt trầm vào bản hoà ca bất tận của cuộc đời. Hiến dâng “mùa xuân nho nhỏ” nghĩa là tất cả những gì tốt đẹp nhất, dù nhỏ bé của mỗi người cho cuộc đời chung cho đất nước. Điều tâm niệm đó thật chân thành, giản dị và tha thiết – xin được làm một nốt trầm trong bản hoà ca của cuộc đời nhưng là “một nốt trầm xao xuyến”. Điều tâm niệm của tác giả: “lặng lẽ dâng cho đời” chính là khát vọng chung của mọi người, ở mọi lứa tuổi, chứ đâu phải của riêng ai. Thanh Hải đã thể hiện hết mình vì lòng tin yêu cuộc sống và khiêm tốn hiến dâng cho đất nước, cho cuộc đời, bởi vậy, xuất phát từ tiếng lòng thiết tha, nhỏ nhẹ, chân thành của tác giả nên lời thơ dễ dàng được mọi người tiếp nhận và chia sẻ cho nhau. Quan niệm sống ấy của Thanh Hải thật giống với quan niệm sống của Tố Hữu:

“Nếu là con chim, chiếc lá, Con chim phải hót, chiếc lá phải xanh Lẽ nào vay mà không trả, Sống là cho, đâu chỉ nhận riêng mình.”

Đến khổ thơ tiếp theo, tác giả đã giúp ta hiểu rõ hơn nhan đề của bài thơ – Mùa xuân nho nhỏ:

“Một mùa xuân nho nhỏ Lặng lẽ dâng cho đời Dù là tuổi hai mươi Dù là khi tóc bạc”.

“Mùa xuân” là ý niệm chỉ thời gian nhưng “mùa xuân nho nhỏ ở đây của tác giả đã trở thành lẽ sống đẹp, lý tưởng. “Lặng lẽ dâng” ước vông tha thiết khiêm tốn cả cuộ đời cho đi mà không hề đòi hỏi. “Lặng lẽ” một hành động âm thần, tự nguyện không ồn ào, khồng cần mọi người biết đến. Đã gọi là cống hiến cho đời thì dù ở tuổi nào đi chăng nữa cũng phải luôn biết cố gắng hết tâm trí để phục vụ và hiến dâng cho quê hương, đất nước mến yêu của chính mình. Già – cống hiến tuổi già, trẻ – cống hiến sức trẻ để không bao giờ thất vọng trước chính bản thân mình. Thật cảm động và kính phục biết bao khi đọc những vần thơ như lời tổng kết của cuộc đời. “Dù là tuổi hai mươi” khi mới tham gia kháng chiến cho đến khi tóc bạc là thời điểm hiện thời vẫn lặng lẽ dâng hiến cho đời và bài thơ này là một trong những bài thơ cuối cùng. “Một mùa xuân nho nhỏ” cuối cùng của Thanh Hải dâng tặng cho đời trước lúc ông bước vào thế giới cực lạc, chuẩn bị ra đi mãi mãi.

Kết thúc bài thơ bằng một âm điệu xứ Huế: điệu Nam ai, Nam Bình mênh mang tha thiết, là lời ngợi ca đất nước, biểu hiện niềm tin yêu và gắn bó sâu nặng của tác giả với quê hương, đất nước, một câu chân tình thắm thiết:

“Mùa xuân ta xin hát Câu Nam ai, Nam Bình Nước non ngàn dặm tình Nước non ngàn dặm mình Nhịp phách tiền đất Huế”

Những lời tâm sự cuối cùng của người sắp mất luôn là những lời thực sự, luôn chứa chan tình cảm, ước nguyện sâu lắng nhất… và bài thơ này cũng chính là những điều đúc kết cả cuộc đời của ông. Ông đã giải bày, tâm tình những điều sâu kín nhất trong lòng, và chính lúc đó Thanh Hải đã thả hồn vào thơ, cùng chung một nhịp đập với thơ để ông và thơ luôn được cùng nhau, hiểu nhau và giải bày cho nhau.

Tóm lại bài thơ đã sử dụng thể thơ năm chữ, mang âm hưởng dân ca nhẹ nhàng tha thiết, giàu hình ảnh, nhạc điệu, cất trúc thơ chặt chẽ, giọng điệu đã thể hiện đúng tâm trạng, cảm xúc của tác giả. Nét đặc sắc của bài thơ là ở chỗ nó đề cập đến một vấn đề lớn và quan trọng “nhân sinh”, vấn đề ý nghĩa cuộc sống của mỗi cá nhân được Thanh Hải thể hiện một cách chân thành, thiết tha, bằng giọng văn nhỏ nhẹ như một lời tâm sự, gửi gắm của mình với cuộc đời. Nhà thơ ước nguyện làm một “mùa xuân” nghĩa là sống đẹp, sống với tất cả sức sống tươi trẻ của mình nhưng rất khiêm nhường; là “một mùa xuân nho nhỏ” góp vào “mùa xuân lớn” của đất nước của cuộc đời chung và bài thơ cũng có ý nghĩa hơn khi